Informatie over bijwerkingen van medicijnen tegen kanker kan beter

29 oktober 2026

Mensen met kanker hebben goede informatie en begeleiding nodig, gedurende het gehele behandeltraject. Dat dit nog niet voor iedereen goed geregeld is, blijkt uit de NFK Doneer Je Ervaring-peiling over bijwerkingen van kankermedicijnen.

Aan deze peiling deden 4.549 volwassenen mee die kanker hebben of hadden en die daarvoor behandeld zijn met medicijnen: chemotherapie, immunotherapie, doelgerichte therapie en/of hormoontherapie, allemaal vormen van systeemtherapie.

Respondenten werd gevraagd hoe er in het ziekenhuis is omgegaan met bijwerkingen van systeemtherapie die tijdens de behandelperiode kunnen ontstaan. Ruim de helft (54%) van hen geeft aan dat een arts of verpleegkundige uit het ziekenhuis met hen gesproken heeft over het behandelen van bijwerkingen. 40% vulde (ook) in dat er gesproken is over het voorkomen van bijwerkingen, iets meer dan een derde (38%) dat er (ook) gesproken is over het aanpassen van de medicijnbehandeling en 16% (ook) over het stoppen ervan. 12% geeft aan dat er niet gesproken is over wat er mogelijk is tegen bijwerkingen.

84% van de respondenten vulde in daadwerkelijk bijwerkingen te hebben ervaren van systeemtherapie. Van hen heeft ruim een kwart (27%) door de bijwerkingen gedacht aan stoppen met een medicijnbehandeling tegen kanker. Van de respondenten die door systeemtherapie bijwerkingen kregen, vulde 43% in dat bijwerkingen werden behandeld en dat dit genoeg hielp. Een kwart (25%) gaf (ook) aan dat bijwerkingen werden behandeld, maar dat dit niet genoeg hielp. Bij bijna een derde (31%) zijn de bijwerkingen niet behandeld.

Bij de helft (50%) van de respondenten die bijwerkingen hadden van systeemtherapie ging de medicijnbehandeling door. Een derde (34%) geeft aan dat door de bijwerkingen de medicijnbehandeling is aangepast en 17% vulde (ook) in dat de medicijnbehandeling eerder is gestopt.

Bespreken van mogelijkheden bij bijwerkingen helpt

De cijfers laten zien dat er ruimte is voor verbetering. Als patiëntenorganisaties roepen wij medisch oncologen, hematologen, longartsen, urologen, verpleegkundige specialisten, oncologie verpleegkundigen en apothekers op om mogelijke bijwerkingen van systeemtherapie tijdig te bespreken en waar mogelijk te voorkómen. Met name het gesprek over het voorkómen lijkt zinvol, omdat bijwerkingen dan ook vaker met succes behandeld lijken te worden. En als bijwerkingen met succes behandeld worden, dan geven mensen minder vaak aan te denken aan stoppen met de systeemtherapie. We onderstrepen daarbij dat het belangrijk is dat ziekenhuizen investeren in expertise van het multidisciplinaire team: hoe herken je bijwerkingen van systeemtherapie en hoe kun je deze het beste behandelen?